دانشگاه محقق اردبیلیناتوانی های یادگیری2251-86739420200822Designing a dynamic neuro-cognitive screener with the optimal intelligent algorithm: Predicting learning disabilities and other common neuro-developmental disordersطراحی غربالگر عصبی-شناختی پویا توسط الگوریتم هوشمند بهینه: پیش بینی اختلالات یادگیری و سایر اختلالات عصبی-تحولی رایج73395210.22098/jld.2020.952FAمونادلاوریانفوق دکترای نوروسایکولوژی، دکتری روانشناسی کودکان استثنایی، دانشگاه تهرانغلامعلیافروزاستاد ممتاز روان شناسی کودکان استثنایی، دانشگاه تهرانJournal Article20201006The aim of this research was developing an optimal dynamic neuro-cognitive screener for prediction of pre-schoolers at risk of common neurodevelopmental disorders. This research is a kind of assessment and diagnostic research, according to its data collection method. The computerized neuro-cognitive program designed by Delavarian et al. was applied for data collection. The selected preschoolers, with cluster random sampling, executed the program and the results were saved and followed for two years, till the definite diagnosis was achieved. These data were applied in designing two neuro-cognitive screeners. In comparison of the networks, the intelligent radial basis functions screener was selected with the more accuracy, sensitivity and specificity (91.41%, 93.65%, and 96.01%, respectively), in screening children at risk of the common neurodevelopmental disorders. Therefore, this designed neuro-cognitive screener could be confidentially applied in early diagnosis of preschoolers at risk of the mentioned disorders.هدف پژوهش حاضر تدوین غربالگر عصبی-شناختی پویا توسط الگوریتم هوشمند بهینه جهت پیشبینی کودکان پیشدبستانی مستعد اختلالات عصبی-تحولی رایج بود. شیوة جمعآوری داده، بصورت پیمایشی از نوع ارزیابی و تشخیص است. جهت جمعآوری داده ها، برنامة رایانهای عصبی-شناختی بهکار رفت. برنامه توسط کودکان پیشدبستانیِ انتخاب شده با روش خوشهای تصادفی اجرا و عملکرد هر یک طی دو سال تا تشخیص قطعی، در فایلهای اکسل ذخیره و سپس در طراحی دو شبکه غربالگر عصبی-شناختی استفاده شد. در مقایسه شبکهها، دقت بالاتر با غربالگر هوشمند تابع پایه شعاعی حاصل شد. دقت غربالگر طراحی شدة بهینه، 41/95% و حساسیت و اختصاصی بودن آن در غربالگری کودکان مستعد اختلالات مذکور 65/93 و 01/96 بهدست آمد؛ لذا، با اطمینان از دقت و حساسیت بالای این غربالگر عصبی-شناختی میتوان جهت تشخیص زودهنگام کودکان پیش دبستانی مستعد اختلالات مذکور، از آن استفاده نمود.https://jld.uma.ac.ir/article_952_b7ac76fe3b45ad7023d8d01a175a7a37.pdfدانشگاه محقق اردبیلیناتوانی های یادگیری2251-86739420200822Comparing the family function, marital satisfaction and thinking styles of mothers of children with learning disabilities and mothers of children with normal childrenمقایسة عملکرد خانواده، رضایت زناشویی و سبکهای تفکر در مادرانِ کودک ناتوان در یادگیری و مادرانِ کودکان عادی345195310.22098/jld.2020.953FAیاسررضاپور میرصالحدانشیار گروه مشاوره، دانشگاه اردکانمنیرهاسماعیل بیگیکارشناس ارشد مشاوره خانواده، دانشگاه اردکانJournal Article20201006The purpose of this study was to compare the family function, marital satisfaction and thinking styles of mothers of children with learning disabilities and mothers of children with normal children. The research design of this study was causal-comparative. The population of this study included all mothers of children with learning disabilities and mothers of children with normal children in Ardakan and Meybod schools in the academic year of 2016-2017. Through available sampling method, 140 mothers (70 mothers of children with learning disabilities and 70 mothers of children with normal children) were selected. Data were collected using Smilkstein’s Family Apgar Scale, Enrich marriage satisfaction and Sternberg and Wanger’s thinking styles inventory. Data was analyzed using multivariate analysis of variance. The findings showed that mothers of children with learning disabilities have less family function and marital satisfaction than mothers of childen with normal children. Also, legislative, executive and judicial thinking styles were higher in mothers of normal children than mothers of children with learning disabilities (p < 0.05). Therefore, the improvement of thinking styles, marital satisfaction and family functioning of mothers of children with learning disabilities could help to improve their children's performance.پژوهش حاضر با هدفمقایسه عملکرد خانواده، رضایت زناشویی و سبکهای تفکر در مادرانِ کودکان ناتوان در یادگیری و مادرانِ کودکان عادی انجام گرفت. روش پژوهش توصیفی از نوع علّی- مقایسهای بود. کلّیه مادرانِ دارای فرزند ناتوان در یادگیری و عادی مدارس شهرستانهای اردکان و میبد در سال تحصیلی 96-1395، جامعة آماری این پژوهش را تشکیل میدادند که از میان آنها با استفاده از روش نمونهگیری در دسترس 140 مادر (70 مادرِ دارای فرزند ناتوان در یادگیری و 70 مادرِ دارای فرزند عادی) به عنوان نمونه انتخاب شده و به پرسشنامههای آپگار خانواده اسمیلکستین، <em>رضایت زناشویی انریچ</em> اولسون، فورنیر و درانکمن و سبکهای تفکر استرنبرگ و واگنر پاسخ دادند. برای تجزیه و تحلیل دادهها از تحلیل واریانس چند متغیری استفاده شد. یافتهها نشان دادکه مادران دارای کودک ناتوان در یادگیری عملکرد خانوادگی و رضایت زناشویی پایینتری نسبت به مادارن دارای کودک عادی برخوردارند. همچنین هر سه سبک تفکر قانونگذار، اجرایی و قضاوتگر در مادرانِ دارای کودک عادی از مادارنِ دارای کودک ناتوان در یادگیری بالاتر بود (05/0>p)؛ بنابراین، میتوان نتیجه گرفت بهبود سبکهای تفکر، رضایت زناشویی و عملکرد خانواده مادرانِ دارای فرزند ناتوان در یادگیری ممکن است بتواند شرایط بهتری را برای بهبود عملکرد فرزند آنها به وجود آورد.https://jld.uma.ac.ir/article_953_99066068beedfb07003db5eab5ad1d22.pdfدانشگاه محقق اردبیلیناتوانی های یادگیری2251-86739420200822Effectiveness of cognitive-behavior play therapy on academic resilience and academic well-being of students with dyscalculiaاثربخشی بازیدرمانی شناختی- رفتاری بر تاب آوری و بهزیستی تحصیلی دانش آموزان مبتلا به اختلال ریاضی527295410.22098/jld.2020.954FAحسنشفیعیاستادیار گروه روانشناسی، دانشگاه پیام نورابوالفضلبرهمتکارشناس ارشد روانشناسی عمومی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد محلاتJournal Article20201006The purpose of this study was to investigate the effectiveness of cognitive-behavioral play therapy on academic resiliency and academic well-being in students with mathematical disorders. The pretest-posttest quasi-experimental design with control group was used. The statistical population of the study consisted of all male students with math disorder in the fourth and fifth grade of Aligoodarz city in the academic year of 2018-2019. Based on available sampling, 30 students with math disorder were selected and were randomly divided into an experimental group (n=15) and a control group (n=15). Research tools included academic resiliency questionnaires, academic well-being questionnaires and an intervention program consisting of ten 30-minute sessions of cognitive-behavioral play therapy. Covariance analysis was used to test the hypotheses. The findings showed that cognitive-behavioral play therapy increased resiliency and academic well-being in students with math disorder (P <0.05). Based on the findings of this study, it can be said that the use of cognitive-behavioral play therapy in the classroom increases the attractiveness and enjoyment of the learning process and increases the well-being and academic resilience of students with mathematical disorders.پژوهش حاضر باهدف بررسی اثربخشی بازیدرمانی شناختی- رفتاری بر تابآوری تحصیلی و بهزیستی تحصیلی دانشآموزان مبتلا به اختلال ریاضی انجام گرفت. از طرح شبه آزمایشی پیشآزمون- پسآزمون با گروه گواه استفاده شد. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دانشآموزان پسر دارای اختلال ریاضی در مقطع چهارم و پنجم ابتدایی شهر الیگودرز در سال تحصیلی 97-1398 بود که بر اساس نمونهگیری در دسترس 30 نفر از دانشآموزان دارای اختلال ریاضی انتخابشده و بهصورت تصادفی در گروه آزمایش (15) و گروه گواه (15) قرار گرفتند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامههای تابآوری تحصیلی، بهزیستی تحصیلی و برنامه مداخلهای شامل 10 جلسه 30 دقیقهای بازیدرمانی شناختی - رفتاری بود. از تحلیل کوواریانس بهمنظور بررسی فرضیات استفاده شد. یافتههای پژوهش نشان داد بازیدرمانی شناختی- رفتاری موجب افزایش تابآوری و بهزیستی تحصیلی در دانشآموزان مبتلا به اختلال ریاضی میشود (05/0P<). بر اساس یافتههای این پژوهش میتوان گفت که بهکارگیری بازیدرمانی شناختی- رفتاری در کلاس درس موجب افزایش جذابیت و لذتبخشی فرآیند یادگیری و افزایش بهزیستی و تابآوری تحصیلی در دانشآموزان مبتلا به اختلال ریاضی میشود.https://jld.uma.ac.ir/article_954_0eb49f3726c73d89222df787b0b82e9b.pdfدانشگاه محقق اردبیلیناتوانی های یادگیری2251-86739420200822Comparison of the attribution styles and cognitive avoidance in students with special learning disorder and normal studentsمقایسه سبکهای اسنادی و اجتناب شناختی در دانشآموزان دارای اختلال یادگیری خاص و دانشآموزان عادی738895510.22098/jld.2020.955FAاسماعیلصدری دمیرچیدانشیار گروه مشاوره، دانشگاه محقق اردبیلیسمیراغلامیکارشناسی ارشد مشاوره توانبخشی، دانشگاه محقق اردبیلیآرزومجرددانشجوی دکتری مشاوره، دانشگاه محقق اردبیلیJournal Article20201006The aim of this study was to compare the attribution styles and cognitive avoidance in students with and without special learning disabilities. The research design of this study was causal-comparative. Statistical population of this study consisted of all students with special learning disorder and normal children in Kermanshah in 2015-2016 academic year. Form this population, 30 normal children and 30 students with special learning disorder was selected through available sampling. The data were collected by Children Attribution Style Questionnaire-Revised (1998) and Saxton and Dugas cognitive avoidance questionnaire (2008). The data was analyzed through multivariate analysis of variance, MANOVA. The results showed that there is a significant difference between attribution styles and cognitive avoidance in students with special learning disorder and normal students (p < 0/001). Thus, a pessimistic explanatory style in students with specific learning disorder was more than that of normal students and cognitive avoidance in students with special learning disorder was more than that of normal students. Therefore, individual and group training of optimistic and cognitive engagement is necessary to improve the psychological state of students with special learning disabilities.پژوهش حاضر با هدف مقایسه سبک اسنادی و اجتناب شناختی در دانشآموزان با و بدون اختلال یادگیری خاص انجام گرفت. روش پژوهش توصیفی از نوع علّی- مقایسهای بود. جامعه آماری پژوهش کلیه دانشآموزان پسر مبتلا به اختلال یادگیری خاص مراجعه کننده به مراکز آموزشی و توانبخشی اختلالهای یادگیری شهرستان کرمانشاه در سال تحصیلی 94-95 و دانشآموزان پسر عادی (فاقد اختلال یادگیری خاص) همان شهر بودند که از بین آنها 60 دانشآموز پسر (30 دانشآموز با ناتوانی یادگیری و 30 دانشآموز عادی به شیوه همتاسازی) و با استفاده از روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند. برای جمعآوری دادهها از پرسشنامههای تجدید نظر شدة سبک اسناد کودکان کازلو و تاننبام و اجتناب شناختی ساکستون و دوگاس استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل دادهها از تحلیل واریانس چندمتغیری مانوا (Manova) استفاده گردید. یافتهها نشان داد که بین دانشآموزان دارای ناتوانی یادگیری خاص و عادی در سبک اسنادی و اجتناب شناختی تفاوت معناداری وجود دارد (001/0>P). بدین ترتیب که سبک تبیین بدبینانه در دانشآموزان دارای اختلال یادگیری خاص بیشتر از دانشآموزان عادی است و همچنین اجتناب شناختی در دانشآموزان دارای اختلال یادگیری خاص بیشتر از دانشآموزان عادی است؛ از این رو آموزش فردی و گروهی سبک خوشبینانه و درگیری شناختی جهت بهبود وضعیت روانشناختی در دانشآموزان دارای اختلال یادگیری خاص ضروری استhttps://jld.uma.ac.ir/article_955_cfef986c500c0cad7bbb2c44fec2f71c.pdfدانشگاه محقق اردبیلیناتوانی های یادگیری2251-86739420200822The effect of sensory integration on dysorthographia of students with specific learning disabilityتأثیر آموزش یکپارچگی حسی بر نادرست نویسی دانشآموزان با اختلالات یادگیری خاص8911395610.22098/jld.2020.956FAسالارفرامرزیدانشگاه اصفهانJournal Article20201006This study was aimed to examine the effect of sensory integration on improving Dysorthographia of students with Specific Learning Disability. The pretest-posttest experimental design with control group was used. Among the students with Specific learning disorders in the third grade of elementary school in Isfahan, who referred to the Learning Disabilities Center in the 2018- 2019 academic year, 32 students were selected with targeted sampling method and divided into a control group(n=16) and an experimental groups (n=16). The experimental group received sensory integration learning program for twelve 45-minute sessions. For collecting the data, Raven's Progressive Matrices, Spelling Disorder Diagnostic Test, Task analysis method and colored progressive matrices were used. Data was analyzed using covariance analysis. Findings have shown that there was a significant difference among scores for two groups (p < 0/001). Accordingly, it can be concluded that sensory integration training, similar to other fundamental learning skills, can be an effective approach in the treatment of improving dysorthographia. The findings suggest that our approach can be used by psychologists and educators, who work with learning and spelling disabilities in children.پژوهش باهدف بررسی میزان اثربخشی آموزشیکپارچگی حسی بر نادرست نویسیدانشآموزان با اختلالات یادگیری خاص انجام گرفت. روش پژوهش آزمایشی و از طرح پیشآزمون- پسآزمون با گروه کنترل استفاده شد. به این منظور از بین دانشآموزان با اختلالات یادگیری خاص در پایه سوم ابتدایی شهر اصفهان و مراجعهکننده به مرکز اختلالات یادگیری در سال تحصیلی 97-98، با استفاده از روش نمونهگیری هدفمند تعداد 30 نفر که ملاک ورود به پژوهش را دارا بودند، انتخاب و بهصورت تصادفی در دو گروه 15 نفری (آزمایش و کنترل) گمارده شدند. آزمودنیهای گروه آزمایش به مدت 12 جلسه 45 دقیقهای، برنامه آموزشی یکپارچگی حسی را بهصورت انفرادی دریافت نمودند. بهمنظور جمعآوری دادهها از آزمون تشخیصی اختلال املا، روش تحلیل تکلیف و ماتریسهای پیشروندة ریون فرم رنگی استفاده شد. دادهها با استفاده از روش آماری تحلیل کوواریانس و با استفاده از نرمافزار آماری 21- SPSS تجزیهوتحلیل شدند. یافتهها نشان داد که بین نمرات پسآزمون دو گروه آزمایش و کنترل تفاوت معنادار آماری وجود دارد (00۱/۰>P). بر این اساس میتوان نتیجه گرفت که آموزش یکپارچگی حسی بر بهبود نادرست نویسی دانشآموزان با اختلالات یادگیری خاص تأثیر دارد و استفاده از آن را میتوان به روانشناسان و مربیان کودکان با اختلالات یادگیری خاص پیشنهاد داد.https://jld.uma.ac.ir/article_956_62d0b7ab043ed1e705964cbc2509e12d.pdfدانشگاه محقق اردبیلیناتوانی های یادگیری2251-86739420200822A comparative analysis of alexithymia, cognitive self-consciousness, and enthusiasm to school in students with and without specific learning disordersمقایسة نارسایی هیجانی، خودآگاهی شناختی و اشتیاق به مدرسه در دانشآموزان با و بدون اختلال یادگیری خاص11413295710.22098/jld.2020.957FAمهدینعیممرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی اردبیلعلیرضایی شریفاستادیار گروه مشاوره، دانشگاه محقق اردبیلیفرداددیدارمرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی اردبیلJournal Article20201006The present study is conducted to compare alexithymia, cognitive self-consciousness, and enthusiasm to school in students with and without specific learning disorders. The research type is a causal-comparative and cross-sectional study. The research population includes all level 4 and 5 primary school students with and without certain learning disabilities living in Ardebil. Sixty students of levels 4 and 5 were selected using a random sampling method. To collect data, the questionnaire of the Toronto Alexithymia Scale, Wales’s self-report questionnaire, and enthusiasm to school questionnaire were used. The results of Multivariate analysis of variance (MANOVA) indicated that there is a significant difference between students with and without certain learning disabilities in terms of alexithymia, cognitive self-consciousness, and enthusiasm to school. Findings of the current research are indicative of emotional abilities learning difficulties of students with certain learning disabilities. Students without certain learning disabilities have higher cognitive self-consciousness. Moreover, the average scores of students with certain learning disabilities in enthusiasm to school are significantly higher than the control group. According to the results, attention to psychological strategies for improving the alexithymia, cognitive self-consciousness, and enthusiasm to school in students with certain learning disabilities was suggested.هدف از این مطالعه مقایسة نارسایی هیجانی، خودآگاهی شناختی و اشتیاق به مدرسه در دانشآموزان با و بدون اختلال یادگیری خاص بود. این پژوهش علّی – مقایسهای از نوع مقطعی – مقایسهای است. جامعة آماری شامل تمامی دانشآموزان با ناتوانیهای یادگیری خاص و دانش-آموزان بدون ناتوانی های یادگیری خاص پایة چهارم و پنجم ابتدایی شهرستان اردبیل است. نمونة آماری شامل 60 نفر ازدانشآموزان پایههای چهارم و پنجم بود که با روش نمونهگیری تصادفی ساده انتخاب شدند. برای جمعآوری دادهها از پرسشنامة آلکسی تایمی تورنتو، پرسشنامة خودآگاهی ولز و پرسشنامة اشتیاق به مدرسه استفاده شد. نتایج تحلیل واریانس چند متغیری (MANOVA) نشان داد که بین دانشآموزان با و بدون ناتوانیهای یادگیری خاص در نارسایی هیجانی و خودآگاهی شناختی و اشتیاق به مدرسه تفاوت معناداری وجود دارد. یافتـههـای پـژوهش حاضر حاکی از مـشکلات دانشآموزان ناتوان یادگیری خاص در تواناییهای هیجانی است<strong>. </strong>دانشآموزان بدون ناتوانیهای یادگیری خاص دارای خودآگاهی شناختی بالاتری هستند. همچنین میانگین نمرات دانشآموزان با ناتوانی یادگیری خاص در اشتیاق به مدرسه به طور معناداری پایین تر از گروه عادی است. براساس نتایج، پیشنهاد مـیشـود کـه جهـت بهبـود نارسایی هیجانی، خودآگاهی شناختی و اشتیاق به مدرسه در کودکـان دارای ناتوانـیهـای یـادگیری خاص، بـه راهبردهای روانشناختی توجه شود.https://jld.uma.ac.ir/article_957_f72452f994e2627b2f1001c63bf85e3b.pdfدانشگاه محقق اردبیلیناتوانی های یادگیری2251-86739420200822Effectiveness of problem-solving skill training on assertive and shy students with learning disabilityاثربخشی آموزش مهارتهای حلمسأله بر ابراز وجود و کمرویی دانشآموزان با اختلال یادگیری13315295810.22098/jld.2020.958FAهمایونهارون رشیدیگروه روانشناسی، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایرانالهامعبدهپور سبزقباییگروه روانشناسی، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایرانJournal Article20201006The present study examined the effectiveness of problem-solving skill training on assertive and shy students with learning disability in the city of Ahvaz in school year of 2016-2017. Therefore, using a quasi-experimental design with pre-test and post-test and control group, 30 students were selected and randomly divided into experimental and control groups. Both groups were evaluated through the assertiveness questionnaire designed by Riechi and Gamberil and a questionnaire measuring shyness developed by Cheek and Bussas as the pre-test and post-test. The the experimental group attended in 6 ninety-minute sessions of problem- solving skill training. Multivariate covariance analysis was used to compare the post-test of both groups. The results showed significant difference in mean score of the pre-test and post-test of the experimental and control groups. Therefore it can be concluded that the teaching of problem-solving skill training can be used to improve the assertive and shyness of students with learning disability. پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی آموزش مهارتهای حل مسأله بر ابراز وجود و کمرویی دانشآموزان با اختلال یادگیری شهر اهواز انجام شده است. بدین منظور با استفاده از طرح نیمه آزمایشی از نوع پیشآزمون- پسآزمون با گروه کنترل از بین دانشآموزان با اختلال یادگیری شهر اهواز در سال تحصیلی 96-1397 و نمونه گیری در دسترس، 30 نفر انتخاب شده و بصورت تصادفی در دو گروه آزمایشی و کنترل گمارده شدند. هر دو گروه با استفاده از پرسشنامه ابراز وجود گمبریل و ریچی و پرسشنامه کمرویی چیک و بأس به عنوان پیشآزمون و پسآزمون مورد ارزیابی قرار گرفتند و گروه آزمایش به مدت 6 جلسه (90 دقیقهای) تحت آموزش مهارت حلمسأله قرار گرفتند. برای مقایسه پس آزمون هر دو گروه از روش تحلیل کوواریانس استفاده شد. نتایج نشان داد بین میانگین نمرات پیشآزمون و پسآزمون دو گروه تفاوت معناداری وجود دارد (001/0p < )؛ بنابراین، از آموزش مهارت حلمسأله میتوان برای افزایش ابراز وجود و کاهش کمرویی دانشآموزان با اختلال یادگیری استفاده کرد.https://jld.uma.ac.ir/article_958_afeac895a95fa739ccd67bdcd26eb13c.pdf